Pranayama

Hoe dieper we durven te ademen hoe meer we het leven door ons heen voelen stromen. Adem is leven. 'Prana' staat voor 'adem' maar vooral voor levensenergie en 'Yama' staat voor 'controle'. In Pranayama gebruiken we de adem op verschillende manieren, soms energiek en snel om energie op te wekken en soms heel rustig en langzaam om in een meditatieve staat te komen.

Hoe gezonder ons zenuwstelsel is hoe gezonder ons lichaam en geest zal zijn. Omdat we een reflectie zijn van ons zenuwstelsel, bepaalt dat hoe we de wereld om ons heen ervaren. Als ons lichaam gezond is en onze geest alert dan zullen onze akties (=gemanifesteerde gedachten) krachtig en helder zijn. Pranayama zuivert het zenuwstelsel en maakt het krachtig omdat het de energiekanalen (nadi's) reinigt. Dan kan de levensenergie (prana) vrijer stromen in het lichaam en dit zorgt voor grote veranderingen op lichamelijk en geestelijk niveau.

“When the breath wanders the mind also is unsteady. But when the breath is calmed the mind too will be still, and the yogi achieves long life. Therefore, one should learn to control the breath,” Hatha Yoga Pradipika

Pranayama gebruikt de adem om vrijer in lichaam en geest te worden.

In Pranayama wordt behalve met de adem ook met Bhanda's en Mudra's gewerkt:

Mudras zijn bepaalde posities die met de handen en vingers gemaakt worden en bepaalde gemoeds-toestanden uitbeelden. Mudras helpen ook om energie te kanaliseren en naar bepaalde plekken in het lichaam te sturen. Ze representeren devotie, eenheid en concentratie. De mudras geven een bepaalde gratie aan de houding.

Jnana Mudra
Symboliseert eenheid. De wijsvinger symboliseert het ego dat zich afgescheiden voelt van anderen. De duim symboliseert eenheid. Door deze twee vingers met elkaar te verbinden stelt men zich voor dat het ego oplost.

Vishnu Mudra
Symboliseert de schelp Vishnu. Vishnu blaast op die schelp om ons te ontwaken uit de illlusie van afscheiding. De wijs- en middelvinger zijn gebogen in de palm van de hand en men gebruikt de duim en ringvinger om de rechter- en linker neusgat te sluiten.

Bandha's:
In Sanskriet betekent bandha 'slot'. In bepaalde yogahoudingen worden deze sloten gebruikt. Door bepaalde organen samen te knijpen en te controleren, kunnen we het zenuwstelsel beschermen en de houdingen meer kracht en bewustzijn geven. In Pranayama worden drie bandha's gebruikt, namelijk:

Jalandhara Bandha (kin slot)
Jala betekent 'net'. Men neemt de kin iets in, dit maakt de nek lang en op dezelfde lijn als de ruggegraat. Je kunt deze bandha heel krachtig doen, al is dat voor de meeste pranayama niet nodig. De krachtige Jalandhara Bandha doe je met de kin helemaal tegen je sleutelbeenderen aan en doe je vooral wanneer je de adem lang vasthoudt. JB zorgt ervoor dat de energie niet naar je hoofd stijgt en je duizelig zou kunnen worden. Ook helpt het tegen een eventuel druk in je hoofd en achter je ogen en houdt de bloeddruk laag. Mulha Bandha brengt de energie omhoog en JB brengt de energie naar beneden. Zo zorgen ze samen voor een sterke container waar de energie wordt vastgehouden dat zodra de bandha's worden losgelaten, deze de energiekanalen van het lichaam doorstromen.

Uddhiyana Bandha ( buik slot)
Betekent 'omhoog' nemen en dat is wat je letterlijk doet met de buik. Het diafragma wordt omhoog getild van de buik naar de borstkas. De buikorganen worden omhoog en naar de ruggegraat toegetrokken door de spieren. Deze Bandha masseert de spieren van het hart en maakt de buikspieren sterk. Het stimuleert de verteringssappen en helpt om afvalstofffen te verwijderen uit het lichaam.

Mulha Bandha ( perineum slot)
Het exacte punt zit bij mannen bij het perineum en bij vrouwen bij de ingang van de baarmoedermond. Het kan in verschillende mate worden aangespannen. Mulha Bandha brengt de energie omhoog, houdt je wakker en alert! Het beschermt de heupen en verlengt de buik en onderrug als we yoga oefeningen doen en bij Pranayama.

Belangrijk:

* Zonder gebruik van de  bandhas kan pranayama gevaarlijk zijn om te beoefenen. Ze kunnen het zenuwstelsel negatief beïnvloeden.

* Belangrijk is dat je de Pranayama oefeningen langzaam opbouwt en dat je de adem niet te lang vasthoudt in het begin.